“Thế giới không chỉ biết đến một Việt Nam anh hùng, mà phải biết đến một Việt Nam trí tuệ, đẳng cấp”. Đó là mong muốn của tỷ phú Phạm Nhật Vượng. Chính vì vậy ông liên tục ươm mầm cho tương lai, thể hiện qua những dự án không ai ngờ với tầm vóc vượt trội.

Năm 2018 là một năm mà “Phạm Nhật Vượng” và “Vingroup” đã trở thành những từ khóa nóng bỏng trên Google do có quá nhiều sự kiện đình đám, như ra mắt xe hơi VinFast tại Paris, giới thiệu những mẫu xe máy điện VinFast, ra mắt điện thoại thông minh Vsmart, khánh thành hạng mục đầu tiên của tòa nhà chọc trời Landmark 81, xây dựng mô hình bất động sản Vincity qua hàng loại dự án lớn như: Vincity Ocean Park, Vincity Sportia, Vincity Grand Park,…

Nhưng điều mà chúng ta quan tâm là sự chuyển hướng sang lĩnh vực công nghệ với việc ra mắt Công ty phát triển công nghệ VinTech, Viện nghiên cứu dữ liệu lớn (Big Data), Viện nghiên cứu công nghệ cái Vin Hi-Tech của Vingroup. Hãy cùng nghe câu trả lời của tỷ phú Phạm Nhật Vượng qua bài phỏng vấn dưới đây:

PV: Điều gì đã làm ông chuyển hướng như vậy?

Mọi chuyện cũng khá là mới thôi. Mỗi năm, vào dịp kỷ niệm ngày thành lập Tập đoàn Vingroup 8-8 hoặc dịp tết, bao giờ mấy anh em lãnh đạo tập đoàn cũng tập trung để nghỉ ngơi khoảng một tuần. Đó cũng là dịp để mọi người ngồi lại với nhau trò chuyện và chính những lúc như thế thường nảy sinh thêm những ý tưởng mới. Đồng thời lúc đấy mới có thời gian ngồi soi lại hệ thống một cách kỹ lưỡng và tổng thể hơn. Và cũng là dịp để chiêm nghiệm, ngẫm nghĩ xem làm được cái gì mới, làm sao để cuộc đời mình có thể giúp ích được nhiều nhất cho xã hội.

Trong bối cảnh đó, suy nghĩ về sự chuyển hướng sang lĩnh vực công nghệ ra đời. Tôi tin rằng khi làm công nghệ thì với uy tín của Vingroup, mình có thể tập hợp được người tài về và khả năng thành công là có.

PV: Nếu đã nói về sự đóng góp cho đời thì làm công nghiệp, nông nghiệp sạch, xây dựng hệ thống trường học, bệnh viện đoàng hoàng cũng là tốt, sao cứ phải là công nghệ?

Chuyển hướng sang công nghệ không phải là buông bỏ những thứ khác. Hôm kỷ niệm 25 năm thành lập tập đoàn, chúng tôi đã công bố rõ chiến lược 10 năm tới thì công nghệ sẽ là số 1, công nghiệp là số 2 và thương mại dịch vụ là số 3. Nhưng thương mại dịch vụ là số 3 không có nghĩa là teo dần đi, mà nó ngược lại phải lớn hơn bây giờ nhiều.

Hơn nữa, thương mại dịch vụ bây giờ vẫn đang là nhất vì nó là nguồn tiền để nuôi tất cả các ý tưởng, các dự án mới nên không thể buông ra được. Buông ra bây giờ thì lấy ai nuôi vì trong thời gian đầu ôtô phải bù lỗ, rồi điện thoại thông minh cũng bù lỗ…

Nhưng một khi công nghệ, công nghiệp phát triển rồi thì mình có thể góp phần đổi đời cho rất nhiều người. Ví dụ như người nghèo bây giờ một tháng thu nhập của họ không đáng kể, nhưng nếu họ trở thành những công nhân công nghệ bình thường thôi, lương của họ cũng sẽ cao hơn nhiều.

Tuy nhiên, ta chỉ làm được điều đó khi ta có được một hệ sinh thái về công nghệ, tức là phải có những Viện nghiên cứu những công nghệ lõi về AI, Big Data…, phải có những công ty sản xuất phần mềm, rồi có những nhà thầu phụ của họ… Sau này dần dần lại phát triển thêm ra những nhánh khác nữa.

Thu hút người tài bằng lòng yêu nước và khả năng thành công

PV: Giáo sư Vũ Hà Văn là một trong nhiều nhà khoa học uy tín đã cộng tác với Vingroup. Ông đã thuyết phục như thế nào để có thể mời họ về?

Thực ra cũng đơn giản lắm, bởi vì mình chỉ có trình bày với họ mong muốn mà nếu gọi to tát là tầm nhìn, và họ nhìn thấy rõ ràng rằng mình làm chí công vô tư thì họ ủng hộ thôi. Khi người ta nhìn thấy tầm nhìn đó là hợp tình hợp lý và nhìn thấy mình có thể làm được thì sẵn sàng mạo hiểm về với mình, chứ thực ra họ cũng đang yên ấm lắm.

VD như việc thuyết phục Giáo sư Vũ Hà Văn:

Cũng tại đây luôn (trụ sở của Tập đoàn Vingroup tại Hà Nội). Tôi nghe cô phó tổng giám đốc phụ trách về công nghệ thông tin nói là có anh Văn rất giỏi và cũng là người có khả năng có thể làm được. Thời điểm ấy anh Văn về nước và đang đi nghỉ ở Đà Nẵng. Tôi mới bảo cô Phó tổng giám đốc vào Đà Nẵng gặp anh Văn và chia sẻ với anh ấy mong muốn của mình.

Cô ấy báo về với tôi là anh Văn muốn gặp anh Vượng để nghe thêm. Ok, gặp ngay. Thế là anh Văn ra Hà Nội. Tôi nói hết là mình muốn gì, như đã nói ở trên về chuyện quyết định chuyển sang công nghệ và tôi kết: “Anh có dám làm không?”. Anh Văn trả lời ngắn gọn: “Chơi thôi”!

Con người đấy (Giáo sư Vũ Hà Văn) cũng rất tâm huyết. Anh ấy tâm sự rằng: “Tôi từ xưa đến nay rất muốn làm một cái gì đó cho đất nước nhưng mà chưa có điều kiện, chưa có cơ hội. Còn bây giờ tôi thấy là như thế này tôi có thể làm được”.

PV: Nhưng sự chuyển hướng đâu chỉ cần mỗi Giáo sư Vũ Hà Văn là đủ?

– Giáo sư Vũ Hà Văn chỉ là một trong nhiều giáo sư và nhà khoa học cùng tham gia với Vingroup. Vingroup cũng đã thành lập hội đồng khoa học mà nhiều giáo sư đã nhận lời tham gia như: GS Dương Nguyên Vũ (Air traffic control, AI, NTU, Singapore), GS Ngô Bảo Châu (Mathematics, U. Chicago), GS Phan Dương Hiệu (Cryptography, U. Limoges, France), GS Trần Duy Trác (Electrical Engineering, Machine Learning, AI, John Hopkins), GS Đỗ Ngọc Minh (Electrical Engineering, Machine Learning, AI, UIUC), GS Nguyễn Thục Quyên (BioChemistry, UC Santa Barbara)…

Trong thời gian sắp tới, chúng tôi sẽ thành lập Viện Nghiên cứu trí tuệ nhân tạo (AI) với sự dẫn dắt của một tiến sĩ người Việt Nam trong chuyên ngành AI mà cộng đồng thế giới và cả Việt Nam cũng biết đến nhiều.

Ngoài ra, có một vài nhân sự cao cấp Việt kiều hiện đang là những người kiến trúc chính cho Microsoft – chuyên về điện toán đám mây cho doanh nghiệp – cũng sẽ đồng hành với chúng tôi trong công cuộc nghiên cứu, xây dựng sản phẩm công nghệ Việt Nam ở tầm quốc tế.

Riêng trong Viện Big Data dẫn dắt bởi giáo sư Vũ Hà Văn, nhiều giáo sư, nhà khoa học giỏi cũng đã tham gia cùng nghiên cứu tại viện và ngày một nhiều thêm.

PV: “Mong muốn làm một cái gì đó tốt đẹp cho quê hương” là điều ông luôn khẳng định và phải chăng đó cũng là điểm gặp gỡ của ông với các nhà trí thức?

Đúng vậy, các anh trí thức ở nước ngoài về đây nói rõ luôn không phải vì tiền, vì lương mình trả ban đầu có trường hợp còn thấp hơn so với những gì họ nhận ở nước ngoài.

Có những bạn chuyên gia đang làm cho nước ngoài, làm được rất nhiều thứ nhưng đều phải đứng dưới tên của người nước ngoài, vì vậy họ muốn về với chúng tôi để được cống hiến, để được chính danh.

PV: Thường các trí thức ngại về nước vì cơ chế làm việc ở ta còn nhiều trói buộc. Vậy cơ chế hoạt động rồi cách ông trao quyền cho họ như thế nào?

Giống như mô hình Holdings của Vingroup thôi. Tức là các công ty con của Vingroup hoạt động hoàn toàn độc lập, chỉ chịu sự lãnh đạo về đường hướng chiến lược…

Cụ thể là ban lãnh đạo Vingroup phê duyệt chiến lược, phê duyệt kế hoạch và ngân sách, phê duyệt hệ thống KPIs, bộ tiêu chuẩn, các quy định chung, xong là các cơ sở tự làm. Chúng tôi chỉ giám sát, đánh giá và hỗ trợ khi cần, còn mình không trực tiếp tham gia công việc, trừ khi thấy chết thì phải xông vào cứu, không thì thôi.

5 năm nữa sẽ thấy thành công

PV: Một ông nông dân đi ươm mần thì biết cây này mấy tháng sau thu hoạch, cây kia mấy năm sau cho quả… Thế ông ươm mầm trong câu chuyện công nghệ, công nghiệp chắc cũng phải nghĩ đến cái ngày hái quả. Bao nhiêu năm nữa sẽ đến ngày ấy?

Thực ra bây giờ đã có những công ty bắt đầu sản xuất phần mềm. Chúng tôi đặt cho thời hạn 6 tháng bắt đầu là phải ra những phần mềm đầu tiên. Còn có những phần mềm dài hạn hơn, ví dụ như anh Văn thì bảo “cho tôi khoảng 2 năm thì bắt đầu sẽ có những sản phẩm AI đầu tiên”.

Tức là mỗi một công ty sẽ có một nhóm kế hoạch và tôi nói các anh chủ động, xây dựng cho tôi cái kế hoạch rõ ràng là sau bao nhiêu lâu tôi có cái gì. Như công ty đầu tiên đang bắt đầu tập trung viết phần mềm quản trị cho Vinpearl. Hệ thống khách sạn hiện nay có đến gần 60 phần mềm quản trị. Từng nghiệp vụ nhỏ trong đấy là một phần mềm, quá manh mún.

Ngay cả phần mềm quản trị khách sạn tốt nhất thế giới hiện nay mà chúng tôi đã mua và đang sử dụng cũng chỉ có một số module nhất định, đi kèm với nó là hàng chục phần mềm khác. Tôi yêu cầu phấn đấu viết một phần mềm chập tất tần tật 50-60 phần mềm kia thành một.

Vingroup có một thuận lợi cho các công ty sản xuất phần mềm là có hệ sinh thái các dịch vụ. Giả sử anh bây giờ đi viết phần mềm cho khách sạn thì anh phải học xem khách sạn làm thế nào để nắm được quy trình của nó. Thế còn nếu là các công ty nội bộ thì không phải học gì cả, anh cử đội xuống khách sạn ngồi luôn.

Đội phần mềm và đội vận hành tương tác với nhau hằng ngày, vẽ ra xem đầu vào như thế nào, quy trình như thế nào và đầu ra cần như thế nào. Như vậy thì các việc sẽ làm được rất nhanh.

Chúng tôi muốn xây dựng được một phần mềm quản lý khách sạn không chỉ hiệu quả cho Vingroup, mà còn có khả năng ứng dụng rộng rãi cho các chuỗi khách sạn khác trên thế giới. Nên tóm lại sau khoảng 5 năm nữa là cùng, tôi tin các công ty sẽ có những kết quả rất nét.

PV: Nói đến ươm mầm là phải nghĩ ngay đến giáo dục. Chúng tôi muốn nghe thêm về dự án trường đại học như thế nào?

Trường đại học thực ra là dự án chúng tôi ấp ủ rất lâu, tiến hóa cùng với cách tư duy và sự phát triển của Vingroup. Vì thế, ban đầu chúng tôi dự định xây dựng một trường đại học tốt của Việt Nam, nhưng đến thời điểm này thì lại hướng đến mục tiêu là trường đại học tốt trên thế giới, phấn đấu sau 20-30 năm nữa sẽ vào top 30-50 trường hàng đầu thế giới.

Mô hình trường ĐH VinUni

PV: Thường một trường đại học bao giờ họ cũng có thế mạnh riêng của mình. Có trường mạnh về khoa học cơ bản, có trường mạnh về công nghệ, về y, về thương mại… Ông có định hướng trường đại học trong tương lai của mình nghiêng về thế mạnh nào?

Chúng tôi muốn tập trung vào khoa học công nghệ, y tế và quản trị kinh doanh.

PV: Ông từng khẳng định đại học của mình là phi lợi nhuận?
Đúng vậy. Muốn làm đẳng cấp thì mình phải làm phi lợi nhuận, tức là mình chỉ có bỏ tiền ra đầu tư thôi. Và nếu đi theo hướng là một trường đại học đẳng cấp quốc tế thì phần đầu tư cho nghiên cứu phải rất lớn, nếu không sẽ bị trừ điểm và không đạt được chất lượng mong muốn.
PV: Vậy Vingroup lấy đâu ra tiền để thực hiện các việc này?
Nói đến cùng thì Vingroup đã phải là có nhiều tiền đâu để thực hiện hàng loạt dự án lớn như thế. Mình cũng phải đi vay và cứ phải lấy miền xuôi nuôi miền ngược để mà chiến đấu thôi. Nhưng các dự án đều có tính thuyết phục cao nên mới vay được và lúc nào cũng phải vay đến 50-70 nghìn tỉ, đâu phải là ít đâu.
PV: Vừa rồi chúng ta đón tỷ phú Jack Ma đến Việt Nam. Nhìn cảnh đông đảo bạn trẻ xem ông ấy là thần tượng, chúng tôi đã nghĩ đến một điều: Tại sao người truyền cảm hứng cho giới trẻ Việt Nam khỏi nghiệp không phải tỷ phú Phạm Nhật Vượng?

Tôi chỉ là người thích làm thôi. Kể cả họp nội bộ tôi cũng kiệm lời lắm, không nói nhiều đâu. Mình không thích nói nhiều, đặc biệt là không thích xuất hiện, nên cho tôi đóng góp bằng kết quả công việc vậy.

PV: Câu hỏi cuối cùng: Mục tiêu quan trọng nhất mà ông theo đuổi là gì? Mục tiêu khi là anh sinh viên đi buôn áo gió và mục tiêu của ông Phạm Nhật Vượng thời điểm này có gì khác nhau không?

Ngày xưa là câu chuyện cơm áo gạo tiền. Đầu tiên khi đi làm là muốn kiếm tiền giúp bố mẹ đỡ nghèo đỡ khổ. Sau này có tí tiền lên thì để mình sống một cách thoải mái sung túc, vợ con đề huề. Dần dần lớn lên nữa thì công việc là đam mê. Và đến giờ mục tiêu cuối cùng là làm được cái gì đó cho đời.

Ví dụ như bây giờ mục tiêu là phải có được một thương hiệu công nghiệp tốt. Hyundai làm được, Toyota làm được, tại sao Việt Nam mình không làm được? Mỹ có Microsoft, có Apple… tại sao mình không có được?

Cứ cho là mình không phải là số 1 nhưng bét ra cũng vào top 5, top 10 đi. Những cái đó sẽ mang lại thương hiệu cho đất nước mình. Tóm lại, tôi muốn làm sao để đất nước mình được người ta biết đến ở khía cạnh trí tuệ, đẳng cấp.

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here